12162017Σαβ
ΕνημέρωσηΠεμ, 09 Νοε 2017 11am

Αιρετικές Ιστορίες

Αιρετικές Ιστορίες / Φεβρουάριος 2006 - φ43

1ο ΓΕΓΟΝΟΣ 1979
ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΟ ΙΡΑΝ, Η ΠΛΕΟΝ ΔΥΤΙΚΟΦΙΛΗ ΧΩΡΑ ΤΗΣ ΜΕΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ ΜΕΤΑΤΡΕΠΕΤΑΙ ΣΕ ΙΣΛΑΜΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΜΕ ΗΓΕΤΗ ΤΟΝ ΑΓΙΑΤΟΛΑΧ ΧΟΜΕΪΝΙ
 
2ο ΓΕΓΟΝΟΣ 1998
ΜΕΤΑ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΕΚΛΕΓΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ  ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ Ο ΚΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΙΔΗΣ
          Δεν είναι μόνο η χρονική απόσταση που διαφοροποιεί τα δύο αυτά γεγονότα, τα οποία συνέβησαν σε διαφορετικές χώρες και κοινωνίες. Η βαρύτητα τους ήταν διαφορετική, καθώς το πρώτο αφορούσε την παγκόσμια πολιτική σκηνή, ενώ το δεύτερο την εσωτερική κοινωνική και πολιτική κατάσταση μιας μικρής χώρας. Είναι όμως αξιοσημείωτο ότι και τα δύο έχουν τις ρίζες τους σε μια σταδιακή ριζοσπαστικοποίηση του θρησκευτικού αισθήματος και στις δύο κοινωνίες που εξετάζουμε, και ότι τα ηνία αναλαμβάνουν δύο χαρισματικές προσωπικότητες, οι οποίες αντιλαμβάνονται τις αλλαγές των καιρών προσαρμοζόμενοι παράλληλα σε αυτές.
 
          O Αγιατολαχ (τίτλος που λαμβάνουν οι θρησκευτικοί ηγέτες των Σιιτών Μουσουλμάνων) Χομεϊνί κατόρθωσε να εκμεταλλευτεί την κρίσιμη οικονομική και κοινωνική κατάσταση στην οποία είχε περιέλθει η τότε Περσία υπό τη διακυβέρνηση του Σάχη Παχλαβί. Ο μονάρχης, του οποίου η οικογένεια είχε επιβληθεί από τους αποικιοκράτες Άγγλους, καταπίεζε συστηματικά το λαό του, ενώ τα μεγάλα κέρδη τα οποία αποκόμιζε από την ανοδική τιμή του πετρελαίου, δεν επενδύονταν στην άνοδο του βιοτικού επιπέδου, αλλά για να ικανοποιηθούν οι δαπανηρές του συνήθειες. Η αυξανόμενη κοινωνική ένταση οδήγησε στην φυγή του Σάχη τον Ιανουάριο του 1979, και στην εγκαθίδρυση της πρώτης ισλαμικής δημοκρατίας στον κόσμο. Η εισβολή του Σαντάμ Χουσείν, μετά από παρότρυνση των δυτικών δυνάμεων, στο Ιράν το 1980, το μόνο που κατόρθωσε, εκτός από την αδικαιολόγητη αιματοχυσία, ήταν να συσφίξει τους δεσμούς του ιρανικού λαού με το θεοκρατικό καθεστώς.
 
          Η ιδιοτυπία του καθεστώτος αυτού είναι ότι βασίζεται στη σαρία, τον ισλαμικό νόμο δηλαδή, όπως περιγράφεται στο Κοράνι, ένα ιερό κείμενο 1300 ετών. Η εφαρμογή του νόμου αυτού βρήκε αρκετούς υποστηρικτές ανάμεσα σε εκείνα τα στρώματα που είχαν αντιδράσει στις εκδυτικοποίηση της κοινωνίας, την οποία είχε επιδιώξει το προηγούμενο καθεστώς του Σάχη. Η αντίθεση σε οτιδήποτε δυτικό επεκτάθηκε σε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής, ενώ στο πολιτικό επίπεδο οι ΗΠΑ χαρακτηρίστηκαν από το Χομεϊνί ως ο μεγάλος Σατανάς. Οι κοινωνικές δυνάμεις που αρχικά είχαν συνταχθεί με το Χομεϊνί, δημοκράτες και αριστεροί, σταδιακά περιθωριοποιήθηκαν και κατόπιν διώχθηκαν ανελέητα από το νέο καθεστώς. Ουσιαστικά τη διακυβέρνηση του κράτους ανέλαβε ένα ανώτατο συμβούλιο κληρικών, το οποίο προτείνει τους υποψηφίους προέδρους και κατόπιν επιβλέπει την πολιτική τους. Η ελευθερία της έκφρασης και του Τύπου δεν υφίσταται, καθώς οποιαδήποτε αντίθεση στο καθεστώς του ισλαμικού νόμου διώκεται ποινικά. Το καθεστώς δεν άλλαξε μετά το θάνατο του Χομεινί, αν και παρατηρήθηκε μια διάθεση για μεταρρυθμίσεις μέσα στα επόμενα χρόνια.
 
-.-
           Είκοσι περίπου χρόνια μετά, η σταδιακή συντηρητικοποίηση της ελληνικής κοινωνίας, έβρισκε τον γνησιότερο εκφραστή της στο πρόσωπο του κου Χριστόδουλου, ο οποίος εκλέχτηκε αρχιεπίσκοπος από την Ιερά Σύνοδο της Ελλάδος. Είχε προηγηθεί το άνοιγμα των συνόρων για πολλούς παράνομους μετανάστες, η διαμάχη για το όνομα της πρώην γιουγκοσλαβικής Μακεδονίας, και το επεισόδιο των Ιμίων, γεγονότα τα οποία σε συνδυασμό με την επιφαινόμενη τότε ευρωπαϊκή ενοποίηση, οδηγούσαν σε μια αναβίωση του εθνικοπατριωτικού συναισθήματος, και σε μια τάση περιχαράκωσης της ελληνικής κοινωνίας.
 
          Το εκκλησιαστικό κατεστημένο εκμεταλλευόμενο την ιδανική συγκυρία, προώθησε το Χριστόδουλο στην κορυφή της ιεραρχίας ως γνήσιο τέκνο του, προερχόμενο από συντηρητικές οργανώσεις, όπως η Χρυσοπηγή. Επιτέλους το εκκλησιαστικό παρακράτος, το οποίο άνθιζε για δεκαετίες, είχε τη δυνατότητα, μέσω του λαϊκίστικου και εθνικιστικού λόγου του αρχιεπισκόπου, να βρει την αντίστοιχη απήχηση στην κοινωνία. Ο λόγος αυτός εριστικός και διχαστικός, διέκρινε τους γνήσιους Έλληνες πατριώτες από τους Γραικύλους φιλοδυτικούς, και ύψωνε φράγματα στην αλλοτριωτική επίδραση της ετερόδοξης Ευρώπης, ενώ αντιτεθόταν στην ηγεμονική πολιτική της Αμερικής.
 
Συνδυάζοντας ένα άκρατο εθνικισμό με απόψεις ενάντια στην παγκοσμιοποίηση, η εκκλησιαστική ρητορεία έφερε ξανά στο φως τις παλιές θεωρίες περί συνωμοσίας ενάντια στο ελληνικό έθνος, δηλητηριάζοντας βαθιά την πολιτική ζωή, καθώς τα κόμματα θεώρησαν επιβεβλημένη την ταύτιση ή τη διαφοροποίηση τους από αυτές τις απόψεις. Το 2001 αποφάσισε την ολομέτωπη επίθεση κατά της εκλεγμένης κυβέρνησης για το θέμα της αναγραφής του θρησκεύματος στις ταυτότητες, διοργανώνοντας άτυπο δημοψήφισμα, το οποίο συγκέντρωσε ένα μεγάλο αριθμό υπογραφών.
 
Με τη βοήθεια των ΜΜΕ, τη σταδιακή απαξίωση του πολιτικού κόσμου, και την υποστήριξη "προοδευτικών διανοούμενων" η Εκκλησία κατόρθωσε να επηρεάσει όχι μόνο την εσωτερική αλλά και την εξωτερική πολιτική του ελληνικού κράτους, κυρίως στα ελληνοτουρκικά και τις σχέσεις με την Ευρώπη. Σήμερα 8 χρόνια μετά την εκλογή του αρχιεπισκόπου, έχοντας αποκαθάρει την εξωτερική της εικόνα από τα σκάνδάλα που τη συγκλόνισαν το προηγούμενο έτος, βρίσκεται ξανά στις επάλξεις, για να αποτρέψει οποιαδήποτε αλλαγή στις προνομιακές της σχέσεις με το κράτος.   
-.-
 
          Η διατύπωση ακραίων θρησκευτικών απόψεων και η εφαρμογή αναλόγων πολιτικών εμφανίζεται αυξανόμενη σε παγκόσμια κλίμακα, ακόμη και σε κράτη όπως οι ΗΠΑ. Έχοντας το θλιβερό προνόμιο να αποτελούμε το μοναδικό κράτος στην Ευρώπη όπου η επίσημη εκκλησία κατέχει δυσανάλογη επιρροή, και λαμβάνοντας σαν παράδειγμα προς αποφυγή το ιρανικό πείραμα, θα χρειαστεί να αναλογιστούμε τις ευθύνες μας. Η ελληνική κοινωνία θα πρέπει να επιλέξει αν θα ακολουθήσει το ευρωπαϊκό μοντέλο, το οποίο βασίζεται στην κοσμική παράδοση του Διαφωτισμού, ή αν θα προτιμήσει τη βυζαντινή παράδοση του αδιαχώριστου πολιτικοθρησκευτικού συμπλέγματος.