12162017Σαβ
ΕνημέρωσηΠεμ, 09 Νοε 2017 11am

Άρθρα

Πρόσωπα: Σπύρος Ζερβουδάκης, φωτογράφος

Με τον Σπύρο Ζερβουδάκη γνωριστήκαμε τα τελευταία χρόνια παρότι συνυπάρξομε στην Θεσσαλονίκη πριν από περίπου 20 χρόνια. Βλέποντας φωτογραφίες του στο πέρασμα του χρόνου συνεχώς εντοπίζω το βλέμμα και την αποτύπωση ενός ευαίσθητου αλλά και με άποψη φωτογράφου. Αφορμή για την κουβέντα μας η έκθεση του στο Γυαλί Τζαμισί στα Χανιά από  10  έως 14 Ιουνίου 2009. Θέμα του ο Άνθρωπος.
Ματθαίος Φραντζεσκάκης
Πως ξεκίνησε η εμπλοκή σου με τη φωτογραφία;
 
Παρότι σαν παιδί θυμάμαι ότι η φωτογραφική μηχανή των γονιών μου ήταν το αγαπημένο μου παιχνίδι, και μάζευα χαρτζιλίκι για φιλμ, τα πρώτα μαθήματα τα πήρα σαν φοιτητής  το 1987. Έτυχε συγκάτοικός μου να είναι ο Μανώλης Γιακουμάκης, ένας από τους ιδρυτές του Φωτογραφικού Ομίλου του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΦΟΑΠΘ) εκείνη τη χρονιά, μέλος του οποίου έγινα μετά. Έτσι ξεκίνησε η επαφή μου με την καλλιτεχνική φωτογραφία.
 
Επιβάλλεται μια φωτογραφία να αφηγείται πράγματα και καταστάσεις ή όχι;
Όχι πάντα. Πολλές φορές μια φωτογραφία είναι αποτέλεσμα δημιουργίας αποκλειστικά για υποκειμενική ανάγνωση. Άλλες φορές πάλι, απλά για να ευχαριστήσει τη ματιά μας.
 
 
Ένας φωτογράφος πως βλέπει; Με τα μάτια, το μυαλό, ή τη φωτογραφική μηχανή;
 
Όπως και σε όλες τις τέχνες με το μυαλό. Το να δεις κάτι και απλά να πατήσεις το κουμπί είναι σαν να πετάξεις δεκάδες γράμματα τυχαία πάνω σε μια λευκή σελίδα. Το μυαλό μόνο, μπορεί να φτιάξει με τα ίδια γράμματα στίχους.
 
Η φωτογραφία είναι αποτύπωση της αληθινής πραγματικότητας ή μια υποκειμενική λήψη της στιγμής; Προβάλλει το αντικειμενικό νόημα ή εμείς προβάλλουμε το δικό μας πάνω στο κάδρο;
 
Ακόμα και η πιο απλή εικόνα καταγραφής ικανοποιεί μια έστω μικρή ανάγκη επικοινωνίας. Στην τέχνη τώρα, η φωτογραφία μπορεί να απομονώσει από το χρόνο μια στιγμή, που μόνη της μπορεί να φαντάζει ψεύτικη. Άλλες φορές μπορεί να συμπυκνώσει όλη τη δύναμη (και ακόμη περισσότερη) από τη δράση, που μπορεί να σοκάρει. Η επιλογή (ή η δημιουργία) της στιγμής, η γωνία λήψης και οι τεχνικές ρύθμισης είναι τα εργαλεία του φωτογράφου για να προβάλει τη δική του ιστορία στο κάδρο.
 
 
Σε αρκετά έργα σου υπάρχει ένα φοβερό, ιδιότυπο χιούμορ. Χρειάζεται μία απευθείας ανάγνωση ή πρόκειται για υπολανθάνουσα ειρωνεία ή και σαρκασμό;
 
Το χιούμορ είναι ίσως ο πιο όμορφος τρόπος για να στείλεις το μήνυμά σου. Πολύ δύσκολη όμως η δημιουργία όμορφης εικόνας με χιούμορ. Ποτέ  βέβαια  δεν αρκεί μια απευθείας ανάγνωση. Για μένα ακόμα και ο αυτοσαρκασμός μπορεί να οδηγήσει μια φωτογραφία σε μια δεύτερη ματιά από τον θεατή, να αναγνωρίσει πρόβλημα, μέρος του οποίου είμαι και γω ο ίδιος (π.χ. στην παιδεία).
 
Σύμφωνα με την γνώμη σου το παιχνίδι της σύγχρονης δημιουργίας πού παίζεται στη σύλληψη του θέματος ή στην πραγμάτωση του;
 
Και στα δύο. Το θέμα συνήθως είναι μπροστά μας. Το προφανές. Μα πάντα χρειάζεται κάποιος καταλύτης, ατομικός ή κοινωνικός, για να το ιεραρχήσουμε πιο ψηλά. Πολλές φορές με εκπλήσσει που κανείς δεν σκέφτηκε να τραβήξει θέμα που βρίσκεται μπροστά του, και λέει τόσα, μα πολύ περισσότερες φορές που κάποιος φίλος μου τράβηξε κάτι που βρίσκεται μπροστά μου, και γω καθηλωμένος κοιτάζοντας το κάδρο βλέπω κάτι εξωτικό. Εκτός από τη σύλληψη όμως, η πραγμάτωσή του χρειάζεται πολύ καλή εκπαίδευση. Είτε τραβάς ελεύθερα φωτογραφία δρόμου είτε στο στούντιο, το αποτέλεσμα είναι ανάλογο της προσπάθειας, της γνώσης και του τρόπου σκέψης.
 
 
Τα μαθηματικά σε ποιο βαθμό έχουν επιδράσει στη σχέση σου με τη φωτογραφία;
 
Τα μαθηματικά σε μαθαίνουν να κοιτάς στο βάθος. Να εντοπίζεις πρόβλημα και λύση. Να φαντάζεσαι τις διάφορες γωνίες που μπορείς να δεις το ίδιο θέμα. Όσο μεγαλώνουμε νομίζω ότι το μυαλό εγκλωβίζεται σε δρόμους πιο στενούς από πριν, με φτωχότερη θέα. Ας πούμε ότι τα μαθηματικά το καθυστερούν λίγο..   Από την άλλη μεριά, ο ρόλος μου ως δάσκαλος βοηθάει ακόμα περισσότερο. Τι είναι υγιέστερο από το να βρίσκεσαι ανάμεσα σε νέα παιδιά. Να ζεις την εξέλιξη της ζωής στην καρδιά της. Να προσπαθείς να κατανοήσεις την αγωνία, τον φόβο, τον ενθουσιασμό, τον θυμό κτλ με την ένταση που για μας τους ενήλικες είναι πια άγνωστη. Όταν καμιά φορά καταφέρνουμε να τους δώσουμε ελπίδα για κάτι, νομίζω πως τα όνειρά τους γίνονται και δικά μας. 
 
Μίλησε μας λίγο για την έκθεση που θα πραγματοποιήσεις στο Γυαλί Τζαμισί στα Χανιά από  10  έως 14 Ιουνίου 2009.
 
Η έκθεση που θα πραγματοποιήσω στο Γυαλί Τζαμισί στα Χανιά, από 10 έως 14 Ιουνίου, θα έχει ως κεντρικό θέμα τον άνθρωπο. Οι περισσότερες είναι εικόνες που είδα κάποτε, φωτογράφησα γιατί πάνω απ’όλα ήθελα να τις ξαναδώ και να μοιραστώ. Να μοιραστώ τα συναισθήματά μου όταν βρέθηκα πίσω ή μπροστά από την σκηνή, μακριά ή κοντά από τους πρωταγωνιστές με νορμάλ ή ανορθόδοξη ματιά. Παράλληλα θα γίνουν προβολές από έργα κι άλλων φωτογράφων, από Αθήνα και Χανιά τους οποίους θα έχουμε την ευκαιρία να γνωρίσουμε από κοντά.   
   
 
Ο Σπύρος Ζερβουδάκης …
 
Γεννήθηκε το 1967 στην Αθήνα. Σπούδασε Μαθηματικά στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και τώρα είναι (ξανά στα θρανία!) μεταπτυχιακός φοιτητής στο Πολυτεχνείο Κρήτης, στον τομέα Εφαρμοσμένων Μαθηματικών. Από το 2003 είναι διορισμένος στο δημόσιο σχολείο με τα τρία τελευταία χρόνια στο Γυμνάσιο Κολυμβαρίου.
Όσον αφορά τη φωτογραφία, είναι μέλος του Φωτογραφικού Ομίλου του Α.Π.Θ. από το 1988 και μέλος της Λέσχης Φωτογραφίας και Κινηματογράφου Χανίων από το 1996. Βοήθησε στη δημιουργία του φωτογραφικού εργαστηρίου στο Γυμνάσιο Κολυμβαρίου (μαζί με την Βάσω Ντουκάκη, την Ευαγγελία Βουτσάκη και τον Ματθαίο Φραντζεσκάκη). Έχει συμμετάσχει σε δεκάδες εκθέσεις σε όλη την Ελλάδα, και έχει διακριθεί σε πολλούς διεθνείς, πανελλήνιους και τοπικούς διαγωνισμούς (National Geographic, Ε.Φ.Ε., περιοδικό Φωτογραφία, ΛΕΦΚΙ κτλ).