Ανεπαισθήτως

Φύλλο 106 - Νοέμβριος 2011

«…ὅμως δὲ πιστεύομεν τῇ μὲν τύχῃ ἐκ τοῦ θείου μὴ ἐλασσώσεσθαι, ὅτι ὅσιοι πρὸς οὐ δικαίους ἱστάμεθα»1

(Θουκ, Ιστοριῶν Ε, )

Επειδή οι τεχνίτες συγχωριανοί μου δεν μοιράζονται μαζί μου τη μανία μου για τη διατήρηση κάθε λογής οικιακής  συσκευής ανεξαρτήτως της παλαιότητάς της καταφεύγω συχνά σ’ ένα γείτονα Ουκρανό που με βοηθά με τις αναγκαίες επισκευές.  Κατά τη διάρκεια των επισκέψεών μου στο εργαστήρι του και όση ώρα κρατά η αντικατάσταση των εξαρτημάτων, συζητάμε όποια τυχόν σκέψη μπορεί να διαπερνά την καθημερινότητά μας και, ασφαλώς την κρίση.

Τις προάλλες λέγοντας του αγανακτισμένη τις κοινοτοπίες μου για την αλαζονική επιβολή της αδικίας, με μάλωσε για την αφέλειά μου θυμίζοντάς μου πως η  έννοια της δικαιοσύνης δεν έχει αλλάξει από το 416 π.Χ. και από τον τρόπο που την αντιλαμβάνονταν τότε οι Αθηναίοι. «…κατά την κρίση των ανθρώπων το δίκαιο λογαριάζεται  όταν υπάρχει ίση δύναμη για την επιβολή του κι ότι,  όταν αυτό δε συμβαίνει, οι δυνατοί κάνουν ό,τι τους επιτρέπει  η δύναμή τους κι οι αδύναμοι υποχωρούν κι αποδέχονται.  (δίκαια μὲν ἐν τῷ ἀνθρωπείῳ λόγῳ ἀπὸ τῆς ἴσης ἀνάγκης κρίνεται, δυνατὰ δὲ οἱ προύχοντες πράσσουσι καὶ οἱ ἀσθενεῖς ξυγχωροῦσιν. LXXXIX. ΑΘ.)                                                                                                                  Φεύγοντας ευχαρίστησα το Λεωνίδα που αν και δεν είναι Έλληνας γνώριζε  απ’έξω το διάλογο των Μηλίων και των Αθηναίων του Θουκυδίδη, και ανέτρεξα στα βιβλία μου –λιγάκι ντροπιασμένη, ομολογώ που δεν θυμόμουν –ν’ ανακαλέσω  και πώς οι Αθηναιοι αντιλαμβάνονταν επίσης την έννοια της σωτηρίας μέσω της υποτέλειας.  « Επειδή σεις θα έχετε τη δυνατότητα να υποταχθείτε πριν  να πάθετε τις πιο μεγάλες συμφορές, κι εμείς, αν δε σας καταστρέψουμε, θα έχουμε κέρδος. (ὅτι ὑμῖν μὲν πρὸ τοῦ τὰ δεινότατα παθεῖν ὑπακοῦσαι ἂν γένοιτο, ἡμεῖς δὲ μὴ διαφθείραντες ὑμᾶς κερδαίνοιμεν ἄν. XCIII. ΑΘ.)

Θαρρείς πως η κυρίως κατάθεση της ιστορίας είναι μια κεντρομόλος  αλαζονεία  η οποία συντρίβει κάθε ολίσθημα  του δικαίου της τυραννίας που συνεχίζει απρόσκοπτα την  κατάλυση του ανθρώπου  και την κατασκευή υπηκόων

 

Βούλα Καντεράκη

 

 

1Όσο για την τύχη όμως πιστεύουμε, ότι  δε θα αξιωθούμε από τους θεούς χειρότερη τύχη, γιατί θεοφοβούμενοι εμείς αντιμετωπίζουμε άδικους