12142017Πεμ
ΕνημέρωσηΠεμ, 09 Νοε 2017 11am

Το Περιβόλι του Τρελού

Ηλίθιος ή Ευφυής, Συμπλεγματικός ή Ισορροπημένος, Κατευθυνόμενος ή Ανιδιοτελής;

skitso 5-2

Δεν υπήρξε ποτέ «φίλος μας», όμως, ακριβώς το ίδιο κι εμείς ποτέ δεν υπήρξαμε, πραγματικά, φιλικοί απέναντί του. Μάλλον έτσι το επέλεξε ο ίδιος και εμείς το δεχτήκαμε, αδιαμαρτύρητα.

Εξάλλου είναι κοινό μυστικό, όπως δηλώνουν και αρκετοί συνοδοιπόροι του, ότι είναι άφιλος, με την έννοια ότι είναι γνωστό τοις πάσι ότι δεν έχει ούτε ένα φίλο γκαρδιακό για να συζητάει μαζί του «τα δικά τους». Ακόμα και στην ίδια την «ομάδα του», φέρεται όπως ακριβώς ο «Κύριος» προς το υπηρετικό προσωπικό της οικίας του.

Τους «στήνει» τακτικά στα ραντεβού δυο-τρεις ώρες και στη συνέχεια, μετά τις ιστορικές -πλέον- εισηγήσεις του, φεύγει βιαστικά χωρίς κατά διάνοια να σκεφτεί να μείνει μαζί τους για δουλειά, πολύ περισσότερο δε, για κανένα τσίπουρο ή μια χαλαρή κουβέντα.

Δεν δείχνει ακριβώς Έλληνας, μάλλον ως φιλέλληνας μπορεί να χαρακτηριστεί, σε σχέση όμως μόνο με τις προθέσεις κι όχι με τις πράξεις του, κρινόμενος πια εκ του αποτελέσματος των τελευταίων. Ίσως αυτό να εξηγεί και το γεγονός ότι, πολύ συχνά, οι ξενόγλωσσες ομιλίες του γίνονται δεκτές κυριολεκτικά με ενθουσιασμό και ορθοχειροκροτήματα από τους Ευρωπαίους συν-εταίρους μας, την ίδια στιγμή που οι ελληνικές ατάκες του - μαζί με τα σαρδάμ και το απίστευτο συντακτικό - πάνε να ξεπεράσουν σε επιτυχία αυτές του Κωνσταντάρα, γεμίζοντας τον καλλιτεχνικό χρόνο των Λαζόπουλου, Θέμου, Πανούση και των «Ράδιο Αρβύλα».

Οι σπουδές του, μάλλον παραπέμπουν σε κάποιον που λόγω οικογενειακού δόγματος και ακαδημαϊκής κληρονομιάς, θα έπρεπε να είναι πτυχιούχος «ντε και καλά», έστω κι αν αυτό γινόταν κατορθωτό, μέσω του Πανεπιστημίου της Γκάμπια. Όλα τα παραπάνω, στην πραγματικότητα, ούτε μπορούν να αποδειχθούν από μακριά, ούτε να αμφισβητηθούν, εντούτοις αποτέλεσαν όλα αυτά τα χρόνια, δεδομένα προς προβληματισμό για όλους τους Έλληνες.

Η αλήθεια να λέγεται, ποτέ το εκλογικό σώμα δεν έπαψε να είναι αρνητικά υποψιασμένο και καχύποπτο, παρ’ όλα αυτά, πάντα αναρωτιόταν: «Μήπως υπάρχει κάτι απίστευτα αξιόλογο το οποίο εμείς δεν μπορούμε να δούμε;». Με τον ίδιο τρόπο σκεπτόμενοι, ας ξετυλίξουμε το κουβάρι…

Θυμάμαι λοιπόν, μια ιστορία που αφορά τον παππού του και διαδραματίσθηκε στο Βόλο σε μια ομιλία της προεκλογικής του εκστρατείας, την επόμενη μέρα αντίστοιχης ομιλίας στη Λάρισα. Βαρύ το πρόγραμμα της περιοδείας, περασμένα τα χρόνια κι ο γέρος μπερδεύτηκε, ξεκινώντας την ομιλία του από το μπαλκόνι του Δημαρχείου του Βόλου. Με τα χέρια ανοιγμένα απευθύνθηκε προς τους πανηγυρίζοντες με ένα βροντερό χαιρετισμό: «Λαέ της Λάρισας…»!

Πάγωσαν οι πολιτικοί ακόλουθοι και το κοινό, το μπαλκόνι έτριξε, δεν ξέρω αν έπεσε και καμιά σπρωξιά κι η ατμόσφαιρα άρχισε να βαραίνει από το φάντασμα του Μαυρογιαλούρου, όχι όμως για περισσότερο από ένα εκατοστό του δευτερολέπτου. «Λαέ της Λάρισας…, που ‘σαι να δεις το λαό του Βόλου που σήμερα σε ξεπέρασε…». Το πλήθος παραλήρησε, οι ακόλουθοι για πολλά χρόνια αναρωτιόταν αν ο χαιρετισμός ειπώθηκε κατά λάθος ή επί τούτου, σε κάθε περίπτωση, μια «κρίση» – λεκτική έστω – καταπνίγηκε εν τη γενέσει της.

Ευρισκόμενος σε ένα κοινό τραπέζι με κοινοβουλευτικούς συντρόφους του, ρώτησα αν κανείς τους έχει δει ή γνωρίζει να αφηγηθεί μια δική του γρήγορη ενέργεια, μια καταλυτική απόφαση, μια κίνηση ματ στην πολιτική σκακιέρα, κάτι που - αν μη τι άλλο - χαρακτήριζε τον πατέρα του και τον παππού του. Με κοίταξαν σαν να ήμουν εξωγήινος, σε βαθμό που ένοιωσα ηλίθιος, μέχρι που κάποιος απ’ αυτούς πέταξε τη μαγική λέξη: «Referendum…».

Τα γέλια εκτόνωσαν προσωρινά την αμηχανία και κάλυψαν την απάντηση που ποτέ δε δόθηκε από κανέναν, αλλά όλοι, την καταλάβαμε. Όμως την ίδια στιγμή δε μπόρεσαν να καλύψουν τη σοβαρότητα των αποτελεσμάτων. Ήταν σαν κάποιος να λέει ένα ανέκδοτο για την ατομική βόμβα σε ένα σπίτι στη Χιροσίμα, θεωρώντας ότι το χιούμορ αρκεί να τα «σώσει» όλα. «Εμείς που χειροκροτήσαμε τι να πούμε;». Συνέχισα να ρωτάω, ίσως με μεγαλύτερη επιμονή από ότι έπρεπε, εκείνους που, για μια στιγμή έστω, διαπίστωσαν, κάνοντας την αυτοκριτική τους, ότι είναι αναγκασμένοι να χειροκροτούν, αυτό το ίδιο πολιτικό σύστημα που εκφύλισε τρία τρις Ευρώ μέσα στο επόμενο διήμερο από τις διεθνείς χρηματαγορές, χωρίς να μπορέσουν να διευκρινίσουν αν ήταν ένα αδελφικό στοίχημα, μια ηλίθια πρωτοβουλία ή απλώς ένα καλά στημένο σχέδιο.

Οι απορίες και οι προβληματισμοί θα μπορούσαν να απαντηθούν από μια ενδεχόμενη αποτίμηση της οικογενειακής περιουσίας πριν και μετά, εντούτοις για μια ακόμα φορά θα μείνουμε υποψιασμένοι.

Ακόμα κι αν αρνηθούμε να αναλογιστούμε πόσες τραγικές ιστορίες γράφτηκαν σε προσωπικό, κοινωνικό, εθνικό και πολιτικό επίπεδο από αυτό το Referendum, ακόμα κι αν αρνηθούμε να σκεφτούμε πόσο υποτελείς ήταν οι χειροκροτούντες κοινοβουλευτικοί εκπρόσωποι και τι σημαίνει αυτό για την αξιοκρατική στάση τους απέναντι σε τέτοια προβλήματα, δε μπορώ να αρνηθώ και να μη θυμηθώ το Γάλλο πρόεδρο όταν δεν αντιλήφθηκε ότι τα μικρόφωνα ήταν ανοιχτά, σε κείνη την αίθουσα στις Κάννες, απευθυνόμενος προς τον πλανητάρχη και αναφέροντάς του, την δική του εκδοχή στους προβληματισμούς μας. Αν υπήρξε κάτι που «φτιάχτηκε» μέσα απ’ αυτό το referendum και τι ήταν αυτό, ίσως να το μάθουμε στους «Φακέλους» του 2070, ίσως πάλι να μην το μάθουμε ποτέ.

Θα μπορούσε κανείς να πει ότι μια τέτοια εξέλιξη θα ήταν τουλάχιστον λυτρωτική, σε σχέση με τις συνέπειες τις οποίες θα επέφερε. Παρόλα αυτά, διαψευσθήκαμε για μια ακόμα φορά, τουλάχιστον εγώ. Οι λέξεις, παραίτηση, αποχώρηση, αντικατάσταση, έχασαν το νόημα τους και έδωσαν τις θέσεις τους σε νέους προβληματισμούς. Μήπως είμαστε «εθνικώς τρελοί» παρατηρώντας ένα γάντζωμα στην εξουσία για το οποίο ακούμε συνεχώς ότι δεν υπάρχει; Η έννοια της διαρχίας αποτέλεσε ένα ακόμα concept το οποίο, παρότι αποδοκιμάστηκε και απορρίφθηκε, θα προσπαθήσει να μας βάλει και πάλι σε σκέψεις. Αν δεν πρόκειται για σύμπλεγμα εξουσίας, τι θα μπορούσε να είναι; Μια, ενδεχομένως, ανιδιοτελής προσπάθεια διάσωσης της χώρα μας; Ακούγομαι μήπως λίγο ειρωνικός;

Με τους οίκους αξιολόγησης να αλείφουν το ψωμί τους με το βούτυρο που τους προμηθεύει, η απειλή κατάρρευσης της Ευρωζώνης έχει ήδη αρχίσει να γίνεται σίριαλ που αναμένεται να ξεπεράσει σε επεισόδια τη «Λάμψη και Γοητεία». Η τελευταία απειλή αφορά στην Ιταλία και την πρόβλεψη ότι αν δεν καταφέρει να ξεπεράσει το πρόβλημά της, η αιμορραγία στην Νομισματική Ένωση και τις Οικονομίες της θα είναι κατακλυσμιαία. Ο κρίκος ίσως είναι σημαντικότερος από τη μικρή Ελλάδα, εντούτοις, κανείς στην Ευρώπη δεν ξεχνάει ποιος ξεκίνησε το γαϊτανάκι της κρίσης. Απίστευτη αφέλεια, πολιτική αστοχία ή μια καλά καθοδηγούμενη προσπάθεια αποσταθεροποίησης της Ευρωζώνης;

Ακόμα κι αν τα δύο πρώτα δεν είναι ακόμα αποδεδειγμένα, για το τρίτο μπορούμε να πούμε ότι «ο στόχος επετεύχθη». Τα «λάθη» γενικά αποτελούν απόδειξη ότι κάποιος προσπαθεί, παρ’ όλα αυτά, ακόμα και τα κατοικίδια μαθαίνουν από αυτά. Τελικά, μήπως δεν ήταν επακριβώς λάθη;

Η Ελλάδα είναι μια κατ’ εξοχήν δυναστειακή χώρα και σύμφωνα με αυτή της την ιδιότητα, διοικούντες ήρθαν αποκλειστικά χάρη στις δυναστείες τους, έφυγαν αλλά και ξανάρθαν, έχασαν αλλά και νίκησαν ξανά, τοποθετώντας ουσιαστικά περισσότερο οι ίδιοι - και λιγότερο η ζωή - το πλαίσιο του πότε αποσύρθηκαν οριστικά. Εδώ, προσωπικά νομίζω ότι θα υπάρξει μια σαφής εξαίρεση σ’ αυτόν τον ελληνικό κανόνα.

Το «χρονοντούλαπο» το οποίο επέλεγε ο ρήτορας πατέρας του για να χαρακτηρίζει ό,τι οριστικά και αμετάκλητα είχε παρέλθει, θα αποτελέσει μια «εξαιρετικά εύστοχη» αναφορά για τον ίδιο. «Τούτος ο κανόνας με το κανονάκι», είχε δημοσιοποιήσει χωρίς το παραμικρό ίχνος επιείκειας τις προβλέψεις του αναφερόμενος σε μια περίπτωση διακυβέρνησης του γιού του, με τον ίδιο τρόπο που ο δικός του πατέρας είχε κάνει ακριβώς – τι ειρωνεία! - τις ίδιες προβλέψεις για κείνον. Τώρα, το άμεσο μέλλον θα δείξει εάν θα υποβάλει εκ νέου υποψηφιότητα αγκίστρωσης στην προεδρία της «ομάδας» του και τελικά, η ιστορία θα κρίνει εάν ήταν «άκης» ή «άρας» κι εάν λανθασμένα πράττουμε που ακόμα προβληματιζόμαστε, ενώ θα έπρεπε να δηλώνουμε σίγουροι.

Κυριάκος Γ. Κώτσογλου
Μηχανικός Παραγωγής & Διοίκησης MSc