12152017Παρ
ΕνημέρωσηΠεμ, 09 Νοε 2017 11am

Η Σύριγγα του Πάνα

Φύλλο 113 / Οκτώβριος - Νοέμβριος 2012

Δι’ ευχών των αγίων παράδων ημών

 Πολλοί, μεταξύ των οποίων και η αφεντιά μου, έχομε κατά καιρούς σημειώσει την «προσαρμογή» της γλώσσας και των όρων στις ανάγκες του να εξυπηρετηθούν συμφέροντα. Πολύ χαρακτηριστικά οι σφαγές αμάχων βαφτίζονται «παράπλευρες απώλειες» ή το πρόσφατο δικό μας ρατσιστικό ξεσάλωμα που (το κρατικό της σκέλος) βαφτίσαμε «επιχείρηση σκούπα Ξένιος Ζευς».

Ο σκοπός μου δεν είναι να μπω πάλι σε αυτήν τη συζήτηση, αλλά να σχολιάσω μια από αυτές τις εκφράσεις που δεν είναι τόσο προφανώς στάχτη στα μάτια.

Πρόκειται για το πολυακουσμένο, και ευχάριστο στα αυτιά λόγω της επίφασης δικαιοσύνης που κουβαλά «ο ρυπαίνων πληρώνει». Προβάλλεται ως αρχή στην ΕΕ για κάθε ανθρώπινη δραστηριότητα.

Με βάση αυτήν μας καλούν να πληρώσομε ακριβότερα τέλη κυκλοφορίας αν έχομε παλιό αμάξι, φόρο για τις πλαστικές συσκευασίες, τις μπαταρίες, το χαρτί και άλλα που πάνε για ανακύκλωση (διότι κοστίζουν στις καημένες τις επιχειρήσεις και πρέπει να τις βοηθήσομε...) κ.ά. Μέχρις εδώ ας πούμε καλά. Ρυπαίνομε και πληρώνομε.

Το μεγαλύτερο μέρος του μεγαλύτερου περιβαλλοντικού προβλήματος του πλανήτη, της κλιματικής αλλαγής, οφείλεται στο κάψιμο υδρογονανθράκων. Είναι αναμφίβολα η μεγαλύτερη οικονομική δραστηριότητα του ανθρώπου: Ο κατάλογος με τις 56 επιχειρήσεις με ετήσια έσοδα πάνω από 100 δις δολλάρια, περιλαμβάνει 15 εταιρείες εξόρυξης υδρογονανθράκων που καταλαμβάνουν τις 6 από τις 10 πρώτες θέσεις.

Η υπ’ αριθμόν 1 Exxon Mobil (486 δις ετησίως) καταδικάστηκε σε πρόστιμο 100 εκ. (0,02% των εσόδων ενός έτους) για μια από τις μεγαλύτερες περιβαλλοντικές καταστροφές του πλανήτη: 2100 χλμ ακτής και 28000 χλμ2 ωκεανού μολύνθηκαν.

Η δεύτερη στη λίστα Shell (470 δις ετησίως) δεν έχει πληρώσει ούτε σεντ για τη ρύπανση χιλιάδων χλμ2 ζούγκλας στη Νιγηρία και τις δολοφονίες των ανθρώπων που διαμαρτύρονταν, μεταξύ των οποίων και του βραβευμένου ποιητή Saro Wiwa.

Η τέταρτη στη λίστα BP (366 δις ετησίως) καλείται να πληρώσει 18 δις δολ. για την ακόμη μη εκτιμημένη ζημιά στον κόλπο του Μεξικό.

Η όγδοη στη λίστα Chevron (254 δις ετησίως) καταδικάστηκε να πληρώσει 17 δις Βραζιλία για ρύπανση που προκλήθηκε από «αμέλειες» και 19 δις στον Ισημερινό για ανεξέλεγκτη απόρριψη αποβλήτων και πετρελαίου στις ζούγκλες όπου ζουν κάτι άγριοι...

Ρυπαίνουν και πληρώνουν θα πει κανείς. Θα μπορούσαμε να το πούμε αφού απαντούσαμε, ποιοι και πως εκτιμούν τις ζημιές; Πόσα τελικά πλήρωσαν οι εταιρείες; Πόσες τέτοιες ιστορίες δεν βρίσκουν το δρόμο της δημοσιότητας; Πόσες καταγράφονται ως προβλήματα άλλου τύπου και όχι της βιομηχανίας εξόρυξης όπως π.χ. το «ατύχημα» του Prestige που έκλεισε το σπίτι χιλιάδων ανθρώπων στο Βισκαϊκό; Κατά πόσο πρόκειται για ατυχήματα όταν τα κράτη ως τζουτζέδες των μεγάλων εταιρειών βάζουν πολιτική, εκτελεστική και δικαστική εξουσία στην υπηρεσία τους; Ας θυμηθούμε και το μοναδικό ηρωικό βέτο της Ελλάδας κατά της ευρωπαϊκής οδηγίας που προέβλεπε δίπατα αντί μονού πυθμένα πετρελαιοφόρα.

Θα μπορούσαμε να το πούμε αφού αναρωτηθούμε για κάθε πολιτική και οδηγία της ΕΕ που από τη μία μας πουλάει περιβαλλοντική ευαισθησία και από την πίσω πόρτα στρώνει τα κόκκινα χαλιά στις εταιρείες, αδιάφορα αν αυτά λερωθούν με πετρέλαιο και αίμα. Μια σημαντική σημείωση: αμφισβήτηση της πολιτικής δεν σημαίνει να μην χρησιμοποιούμε τα ευνοϊκά για το περιβάλλον νομοθετήματα που έστω και προσχηματικά ψηφίζονται.

Θα μπορούσαμε να το πούμε, αφού ξανασκεφτούμε το ρόλο των εταιρειών στους νεοαποικιακούς πολέμους (Ιράκ, Αφγανιστάν, Λιβύη, για να αναφέρομε τους πρόσφατους) αλλά και στη στήριξη με όπλα, λεφτά και ναρκωτικά, φασιστικών καθεστώτων (Αραβικές χώρες, Αφρική και Λατινική Αμερική μέχρι πρόσφατα...).

 

Για τίποτε από αυτά δεν πληρώνουν οι εταιρείες αλλά εμείς! Οι πόλεμοι γίνονται με χρήματα των ανθρώπων και φυσικά με κληρωτούς στρατιώτες...

Τέλος για τη χρήση του προϊόντος που παράγουν, του βασικού υπαίτιου δηλαδή για την κλιματική αλλαγή που βιώνομε (τα ακραία καιρικά φαινόμενα με τις πολλές και πολύπλοκες επιπτώσεις) τους φόρους για τη ρύπανση πληρώνουμε πάλι εμείς σε φόρους στα καύσιμα και δικαιώματα (!!!) ρύπων. Τα ψίχουλα που αναφέρουμε ως πρόστιμα, αν ποτέ πληρωθούν από τις εταιρείες απλώς θα μετακυλιστούν στον καταναλωτή. Αυτό φυσικά θα το ξεχάσουν τα ΜΜΕ που κατά κανόνα ελέγχουν οι ίδιοι.

Συνοψίζοντας, η πιο ρυπογόνα δραστηριότητα του ανθρώπου είναι και η πιο κερδοφόρα. Είναι το φωτεινό παράδειγμα της εποχής: τα κέρδη για τις εταιρείες και (όλες) οι ζημιές για τους λαούς.

Μήπως πρέπει να ξανασκεφτούν οι οπαδοί του δωσ-μου-γερο-τη-ψωλή-σου-να-ραβδίσω-τ-απίδια κοιτάσματος υδρογονανθράκων της Ελλάδας αν όντως θέλομε να τραβήξομε αυτόν το λαχνό;

 

Μήπως να ξανασκεφτούμε γιατί παραμένει σε νηπιακά επίπεδα η τεχνολογία των ΑΠΕ όπως και αυτή της αντιμετώπισης των επιπτώσεών τους; Γιατί τα κράτη ευνοούν μόνο γιγάντιες επενδύσεις που αναλαμβάνουν θυγατρικές και παραμάγαζα των εταιρειών αυτών;

Να μην παρεξηγηθώ. Επειδή οι μεγάλες εταιρείες ρυπαίνουν, σκοτώνουν και δεν πληρώνουν δεν πρέπει και εμείς να ακολουθούμε το παράδειγμά τους. Σε ότι αφορά στην έγνοια για το περιβάλλον ισχύει ότι κι ο κούνουπας με το ψιλό του νερό, πλησιαίνει το γιαλό. Όσο όμως δεν πρέπει να τρώμε τις ενοχές που μας ταΐζουν, ότι τάχα εμείς φταίμε για την κατάντια του πλανήτη, κατά το μαζί τα φάγαμε, άλλο τόσο είναι σημαντικό να κάνουμε όλα τα μικρά πραγματάκια που αντιστρατεύονται τη θρησκεία της κατανάλωσης που πουλάνε. Αυτή είναι η βασική άμυνα απέναντι στις εταιρείες. Άμεσα τις πονάει η πτώση στην κατανάλωση κάτι που σήμερα γίνεται ακούσια λόγω κρίσης. Ας το κάνομε συνειδητά. Έμμεσα να τους στερήσομε από πόρους, με πρώτο τις εθελόδουλες κυβερνήσεις αλλά χωρίς να παραβλέψομε και τον ρόλο των πιστών τους παπαγαλακιών των ΜΜΕ.